U bevindt zich in
home
Dwarsligger
HoofdstukkenContactOpenDataOpenSourceOpenStandaardenOpen-OverheidVerdrag van Rome (EVRM)Veilig InternetVoorschriften voor WebsitesMijn Vragen en OpmerkingenWet Openbaarheid van Bestuur Pagina's startAuteurswet Artikel 15bWvS Artikel 139bWvS Artikel 139fTransparant en OpenWvS Artikel 139bWvS Artikel 139fColofoonExterne LinkenWetten BestandenTransparant en Open.pdf
Volgens Ministerie van EZ

Factsheet OpenStandaarden en OpenSourceSoftware
Dit document geeft informatie over de actuele ontwikkelingen op het gebied van OpenStandaarden en OpenSourceSoftware (afgekort OSOSS) en de gevolgen hiervan voor het Ministerie van Economische Zaken.
Het document is bedoeld voor iedereen die geïnteresseerd is en betrokken bij OSOSS ontwikkelingen.

Wat is OSOSS?
De termen OpenStandaarden en OpenSourceSoftware (OSOSS) worden vaak in één adem genoemd.
Toch zijn het twee verschillende onderwerpen en begrippen, ieder met hun eigen dynamiek.
Kort gezegd...
OpenStandaarden zijn publieke afspraken over de specificaties van koppelvlakken, tussen samenwerkende toepassingen, diensten, systemen en netwerken.
Deze afspraken worden op verschillende manieren ontwikkeld, aangeboden en beheerd.
Maar het zijn pas ‘open’ standaarden als ze voldoen aan een aantal definities, zie de volgende paragraaf.
OpenSourceSoftware is software waarvan de gebruiker (de licentienemer) de code mag inzien, gebruiken, verbeteren, aanvullen en verder verspreiden.
Daartoe moet in het licentiemodel van de software het intellectueel eigendom en het (her)gebruik van de software en bijbehorende broncode (de ‘kern’ van de software) overeenkomstig geregeld zijn.
De ervaring leert dat een keus voor OpenStandaarden voor veel organisaties een stap is op weg naar een omgeving waarin ook OpenSourceSoftware een belangrijke rol speelt.

Wat zijn OpenStandaarden?
Het is kenmerkend voor OpenStandaarden als er geen barrières zijn aan het gebruik van de standaarden door ICT-gebruikers en ICT-aanbieders.
OpenStandaarden staan tegenover gesloten standaarden die wel (potentiële) barrières kennen.
Een standaard is voor het forum standaardisatie volledig ‘open’ als:
  1. de standaard is goedgekeurd en wordt gehandhaafd door een nonprofit organisatie.
    De lopende ontwikkeling gebeurt op basis van een open besluitvormingsprocedure die toegankelijk is voor alle belanghebbende partijen (consensus of meerderheidsbeschikking enz.);
  2. de standaard is gepubliceerd.
    Het specificatiedocument van de standaard is openbaar of het is te verkrijgen tegen een nominale bijdrage.
    Het moet voor iedereen mogelijk zijn om de informatie te kopiëren, beschikbaar te stellen en te gebruiken om niet of tegen een nominale prijs;
  3. het intellectuele eigendom, met betrekking tot mogelijke aanwezige patenten, van (delen) van de standaard onherroepelijk ter beschikking is gesteld op een ‘royalty-free’ basis;
  4. er geen beperkingen zijn omtrent het hergebruik van de standaard.
De Nederlandse overheid heeft beleid geformuleerd ten aanzien van het gebruik van OpenStandaarden.

Comply or explain, ofwel: pas toe of leg uit.
Overheidsinstellingen zijn verplicht om OpenStandaarden toe te passen, of (in individuele gevallen) uit te leggen waarom ze dat niet doen.

Wat is OpenSourceSoftware?
OpenSourceSoftware is software met twee kenmerken: Een OpenSource licentie dwingt af dat de broncode van het product, en soms ook de aanpassingen daarop, vrij beschikbaar is.
De OpenSource Initiative stelt de voorwaarden op waaraan een licentie aan moet voldoen.
De software die onder die licentie wordt vrijgegeven, mag OpenSource heten.

De vrijheid om de software aan te passen leidt ertoe dat belanghebbenden gezamenlijk werken om de software te verbeteren of uit te breiden.
Zonder dat deze samenwerking de eigendomskwesties in de weg zit.
Deze nieuwe vorm van samenwerking, waarbij personen uit verschillende organisaties, landen of op persoonlijke titel gezamenlijk de software verder ontwikkelen (OpenSource communities), heet de OpenSource ontwikkelmethode.
Vaak wordt gezegd dat OpenSourceSoftware gratis is.
Die constatering is deels juist, want voor de licenties van OpenSourceSoftware betaal je niet.
Voor de rest (ondersteuning, onderhoud, opleiding/training, maatwerk, etcetera) gelden over het algemeen wél marktconforme bedragen.

De Nederlandse overheid heeft beleid geformuleerd ten aanzien van het gebruik van OpenStandaarden.
Bij gelijke geschiktheid (van OpenSourceSoftware en closed source software) moet voor OpenSourceSoftware worden gekozen.

Is OSOSS overheidsbreed?
Jazeker, OSOSS beleid geldt voor alle overheden van gemeenten tot aan ministeries en uitvoeringsinstanties.
Daartoe is een actieplan opgesteld voor alle overheden.
Daarbij gaat het met name om:
OSOSS en het van Ministerie van Economische Zaken
Binnen het Ministerie van Economische Zaken wordt al veel gedaan op het vlak van OSOSS.
OpenStandaarden worden al geïmplementeerd bij koppelingen met andere organisaties.
Denk hierbij aan OpenStandaard berichtuitwisseling bij e-facturatie maar ook aan het toepassen van digikoppeling (overheid-overheid berichtuitwisseling) dat gebaseerd is op OpenStandaarden.
Ook op het vlak van OpenSourceSoftware (OSS) is het Ministerie van Economische Zaken actief.
Bijvoorbeeld in de kantoorautomatisering waar gebruikers, misschien zonder het te weten, dagelijks gebruik maken van OSS producten.
Denk aan PDFCreator.
In de nieuwe kantooromgeving wordt de keuze voor OSS verder doorgevoerd.
Je kunt dan naast de bestaande toepassingen kiezen voor Draw van OpenOffice en FireFox, twee bekende OSS applicaties.
De overgang naar het gebruik van OSS vereist echter wel de nodige coördinatie en besturing.
Er zijn vele OSS producten en het ene is beter geschikt voor de complexe automatiseringsomgeving van het Ministerie van Economische Zaken dan het andere.
Vandaar dat Dienst Organisatie Bedrijfsvoering (DOB) en Dienst ICT Uivoering (DICTU) gezamenlijk werken aan OSS beleid dat past binnen de Ministeriële automatisering.

Werkwijze OpenSource Selectie
Binnen het Ministerie van Economische Zaken wordt bij selectie van software gewerkt met een Applicatie Portfolio Management (APM) toets.
Deze kent twee varianten:
  1. Selectietraject
  2. Aanbestedingstraject
Binnen een selectietraject wordt intern gezocht naar een oplossingsrichting.
Er wordt hierbij een afweging gemaakt tussen hergebruik, eBS, maatwerk, OSS en het aanschaffen van een standaardpakket.
Hierbij wordt de geschiktheid van een oplossing getoetst zoals hieronder beschreven.
Bij een aanbestedingstraject wordt de leverancier gevraagd om op basis van een functionele vraag een oplossingsrichting uit te werken.
De leverancier krijgt hierbij de mogelijkheid om zelf een combinatie van producten te kiezen waarbij ook OSS toegepast mag worden (mits dit past binnen de beheerstrategie van Dienst ICT Uivoering (DICTU)).
Bij beide varianten speelt het toetsen op gelijke geschiktheid een belangrijke rol.
Wie de toetsing uitvoert is echter verschillend.
Toetsing van de volwassenheid (van leveranciers en producten) vindt in beide varianten plaats.

Gelijke geschiktheid, hoe bepalen we dat?
De richtlijn luidt: bij gelijke geschiktheid verdient OpenSourceSoftware de voorkeur.
Maar hoe kunnen we gelijke geschiktheid op de juiste manier bepalen.
Om deze vraag te kunnen beantwoorden zijn drie kwantitatieve toetsen ontwikkeld: Bij een marktonderzoek voor een product worden alle vier de toetsen uitgevoerd, bij functioneel aanbesteden alleen de volwassenheidstoets.

Bron: InterActory op 05 juni 2019.
Valid HTML 5.0 Valid CSS
Een link is een pagina,
een link is een hoofdstuk,
een link is in een externe website,
een link is een download.
© Dwarsligger.org, overname met bronvermelding toegestaan,
tenzij anders aangegeven.
Ron's CMS versie 190822a
Samengesteld in
Inhoud grootte
Aangemaakt op
Aangepast    op
49178 µsec.
15810 bytes
Onbekend
22 aug 2019